Kunstmuseum, middeleeuws openluchtmuseum of een steenfabrieksgebied – wie historische en culturele uitstapjes wil ontdekken, heeft in en rond Berlijn keuze te over. Maar wist je wel hoe veelzijdig het aanbod eigenlijk is? Zelfs vleermuisliefhebbers komen hier aan hun trekken: midden in het natuurpark Märkische Schweiz ligt een historische landgoed, waar tegenwoordig het enige vleermuismuseum van Duitsland is gevestigd.
Het museum combineert natuur-, soorten- en monumentenzorg en biedt spannende inzichten in de wereld van de vleermuizen en in de geschiedenis van een historische ijskelder, die tegenwoordig dienst doet als beschermde overwinteringsplaats voor de dieren. Het museum ligt in het kleine dorpje Julianenhof in de gemeente Märkische Höhe, zo’n 70 kilometer ten oosten van Berlijn. De rustige ligging midden in het natuurpark Märkische Schweiz maakt een bezoek extra aantrekkelijk en is goed te combineren met een wandeling of een uitstapje in de omgeving.
Het hart van het museum is de historische ijskelder van het voormalige landgoed. Dit ondergrondse bouwwerk stamt uit de 19e eeuw en behoort met een hoogte van zo’n vijf meter en een oppervlakte van bijna 40 vierkante meter tot de grootste historische ijskelders van Brandenburg. Dankzij de tot wel 1,85 meter dikke buitenmuren met ingebouwde luchtkamers kon hier vroeger ijs tot wel twee jaar lang worden bewaard – lang voordat er elektrische koelkasten bestonden. Tegenwoordig dient de gerestaureerde ijskelder als beschermd winterverblijf voor talloze vleermuizen en maakt hij tegelijkertijd deel uit van een tentoonstelling over historische koeltechniek. Bezoekers leren hier hoe voedsel vroeger zonder stroom werd gekoeld en welke ingewikkelde technieken daarvoor nodig waren.
De geschiedenis van het museum begon in 1992, toen natuurbeschermers in de toen instortingsgevaarlijke en met afval gevulde ijskelder een zeldzame mopshuismuis ontdekten. Deze vondst maakte duidelijk hoe waardevol het gebouw is als winterverblijf voor vleermuizen. Daarop kwam de NABU op het idee om de historische boerderij te restaureren en hier een museum op te zetten dat zich richt op de bescherming van vleermuizen. Sinds 1998 is het complex stap voor stap gerenoveerd en uiteindelijk in 2006 geopend als Internationaal Vleermuizenmuseum.
Naast de ijskelder biedt het museum nog tal van andere attracties. In de voormalige stal informeren verschillende tentoonstellingen over inheemse vleermuissoorten, hun levenswijze en het onderzoek naar deze dieren. Daarnaast zijn er wisselende fototentoonstellingen, historische expositiestukken en een grote collectie van de meest uiteenlopende vleermuiskasten uit de hele wereld. Op het buitenterrein nodigen een vleermuistuin, een museumtuin en een historische kolonistenschuur je uit om op ontdekkingstocht te gaan.
