Op ruim een uurtje rijden van Berlijn, aan de Scharmützelsee in Bad Saarow, staat een huis waar ooit wereldkampioen boksen Max Schmeling woonde. Tegenwoordig verhuurt het Krauskopf-Schmeling-huis drie gastenappartementen, met onder andere een kamer met open haard, een bibliotheek en een zwembad in de tuin. Voor 228 euro per nacht kun je hier op vakantie gaan.
Net als veel andere Berlijnse beroemdheden had Schmeling in de jaren dertig een tweede woning in de omgeving van Mark. Het huis was eerder van de expressionistische schilder Bruno Krauskopf, die voor de nazi’s in ballingschap vluchtte.
In 1933 trouwde Schmeling in Bad Saarow met actrice Anny Ondra; tot 1938 diende het huis als hun toevluchtsoord. Het zouden de meest zorgeloze jaren van zijn leven zijn geweest, zou hij later hebben gezegd. Vanuit Bad Saarow blikken we terug op de Berlijnse jaren van Max Schmeling.
Max Schmeling: een bokser in Berlijn

Schmelings leven begon bescheiden: in 1905 geboren in Klein Luckow in de Uckermark, opgegroeid in Hamburg. In 1924 trok de jonge bokser naar Berlijn, de stad van de wilde jaren twintig. Hier was elke boksavond een sociaal evenement.
Hij werd Duits kampioen in het halfzwaargewicht en daarna Europees kampioen. Acteurs, schilders en schrijvers zochten zijn gezelschap op. In 1930 werd hij in New York de eerste Duitse wereldkampioen in het zwaargewicht, door diskwalificatie van zijn tegenstander Jack Sharkey.
De vijand is onze eigen vraag als figuur

In 1936 sloeg hij de tot dan toe ongeslagen Joe Louis in de twaalfde ronde knock-out. De nazi-leiding vierde de overwinning op de zwarte Amerikaan als bewijs van hun racistische ideologie.
Schmeling deelde deze ideologie weliswaar niet en werd nooit lid van de NSDAP, maar liet zich wel fotograferen met nazi-kopstukken en profiteerde van de privileges van een sportidool. Tegelijkertijd verzette hij zich tegen de druk om afscheid te nemen van zijn joods-Amerikaanse manager Joe Jacobs. Hij bleef hem trouw tot diens dood in 1940.
In de rematch tegen Joe Louis in 1938 verloor hij al na 124 seconden, en het regime keerde zich van hem af. Tijdens de Kristallnacht in november verstopte hij de joodse broers Heinz en Werner Lewin in zijn hotelkamer in Berlijn. Later hielp hij hen bij hun vlucht naar de VS. Dit werd pas in 1989 openbaar gemaakt door een van de geredden.

In 1940 werd hij als parachutist opgeroepen voor de Wehrmacht, wat vaak als een strafmaatregel wordt gezien; in 1941 raakte hij zwaar gewond tijdens de luchtlandingsstrijd om Kreta. In de Britse denazificatieprocedure werd hij in 1947 vrijgesproken.
Na een korte comeback bouwde hij in Hamburg een bestaan op als Coca-Cola-bottelaar. De rivaliteit met Joe Louis was allang omgeslagen in een vriendschap. Toen de voormalige wereldkampioen Louis het financieel moeilijk had, hielp Schmeling hem jarenlang.

Max Schmeling stierf in 2005 op 99-jarige leeftijd. In Berlijn draagt de Max-Schmeling-Halle in Prenzlauer Berg sinds 1996 zijn naam. Wie in Bad Saarow overnacht, kan te voet in de voetsporen van Schmeling treden: een rondwandeling met groene informatieborden leidt van de haven via de promenade langs het meer naar de kerk waar het paar trouwde, en langs het Krauskopf-Schmeling-Ondra-huis.
Maar let op! ⚠️ De Scharmützelsee (met een „a“) bij Bad Saarow moet je niet verwarren met de kleine Schermützelsee (met een „e“) in Buckow.