Bijzondere architectuur is in Berlijn niets ongewoons. Van de „Wal am Brandenburger Tor“ naar ontwerp van Frank O. Gehry tot een van de mooiste neobarokke zalen van de stad in het Landgericht Berlin – er zijn hier volop bijzondere bouwwerken te ontdekken. Maar een aantal van de spannendste architectonische pareltjes van Duitsland ligt ook buiten de hoofdstad, en gelukkig helemaal niet ver weg. Midden in het centrum van Magdeburg staat een gebouw dat tussen de omringende historische en moderne architectuur nauwelijks meer zou kunnen opvallen: de Groene Citadel met zijn roze gevel, gouden bollen, groene daken en onregelmatige ramen is een van de laatste grote architectuurprojecten van Friedensreich Hundertwasser.
Het verhaal begon al in de jaren negentig. Oorspronkelijk zou Hundertwasser alleen een bestaand flatgebouw aan de Breite Weg herinrichten. In 1998 nam hij het project aan, maar uit de geplande herinrichting ontstond uiteindelijk het idee voor een compleet nieuw gebouw. Het bestaande gebouw werd gesloopt en Hundertwasser ontwikkelde samen met architect Peter Pelikan de plannen voor het nieuwe gebouw.
In 1999 waren de plannen van Hundertwasser grotendeels afgerond. Vanuit Nieuw-Zeeland schreef hij destijds dat het project in Magdeburg zijn „mooiste en beste bouwwerk“ zou worden . Ook de naam „De Groene Citadel van Magdeburg“ heeft Hundertwasser zelf bedacht. Het voltooide gebouw heeft hij echter nooit kunnen zien. Hundertwasser stierf op 19 februari 2000, dus enkele jaren voordat de daadwerkelijke bouwwerkzaamheden van start gingen. Zijn ontwerpen waren op dat moment echter al zo ver gevorderd dat er maquettes, tekeningen en gedetailleerde ontwerpvoorschriften beschikbaar waren. De architecten Peter Pelikan en Heinz M. Springmann konden het project daarom na zijn dood realiseren. De eerste spadesteek vond plaats in december 2003 en in maart 2004 werd de eerste steen gelegd. Op 3 oktober 2005 kon de Groene Citadel eindelijk feestelijk worden ingewijd.
Wie de Groene Citadel voor het eerst ziet, zal zich vooral één vraag stellen: waarom draagt een opvallend roze gebouw juist het woord ‘groen’ in de naam? Het ‘groen’ verwijst niet naar de kleur van de gevel, maar naar de natuur die Hundertwasser in zijn architectuur wilde integreren. Op en rondom het gebouw bevinden zich groene vlakken, planten en bomen. Het idee hierachter is om de natuur op de daken ten minste een deel van die ruimte terug te geven die haar door de bebouwing op de grond is ontnomen.
Ook het woord „citadel“ is bewust gekozen. De naam verwijst naar het verleden van Magdeburg als belangrijke vestingstad. Zo ontstond de op het eerste gezichttegenstrijdig klinkende benaming „Groene Citadel“ voor het roze gebouw.
