Waar vind je tegenwoordig nog echt ongerepte natuur? Bijna overal is het door mensen veranderd, gebruikt of aangepast. Dat betekent natuurlijk niet dat deze plekken niet idyllisch en pittoresk zijn – van het “lagunedorp” tot het oudste kuuroord van Brandenburg en het meest symmetrische dorp van de deelstaat. Maar zelfs midden in deze mooie landschappen heeft het gebruik zijn sporen achtergelaten. Tegelijkertijd zijn er in Brandenburg enkele bijzondere toevluchtsoorden van ongerepte natuur, waaronder de Nonnenfließ, een van de ecologisch meest waardevolle waterlopen in de regio. En vandaag willen we jullie een heel bijzondere plek van bijna ongerepte wildernis laten zien: het beukenbos Grumsin in de Uckermark, ongeveer 80 kilometer ten noordoosten van Berlijn en ongeveer 10 kilometer van Angermünde. Het gebied maakt deel uit van het biosfeerreservaat Schorfheide-Chorin en is een van de meest indrukwekkende natuurervaringen van Brandenburg.
Foto: @schorfheide_de (Instagram)
Sinds 2011 maakt het Grumsiner bos deel uit van het UNESCO-werelderfgoed “Oude beukenbossen van Europa”. Het is een van de laatste uitgestrekte, bijna ongerepte rode beukenbossen van Midden-Europa. Hier kun je zien hoe het landschap zich na de laatste ijstijd heeft ontwikkeld – lang voordat intensieve bosbouw zijn intrede deed. Bijzonder indrukwekkend is het ongeveer 590 hectare grote kerngebied met meer dan 200 jaar oude rode beuken. In het kerngebied wordt geen hout gekapt; natuurlijke afbraak en nieuwe aanwas vinden plaats zonder menselijke tussenkomst. Moerassen, kleine meren en door de ijstijd gevormde heuvels kenmerken het landschap. Omgevallen bomen blijven liggen waar ze vallen, dood hout wordt niet verwijderd en creëert een waardevolle leefomgeving voor zeldzame soorten. Juist dit ogenschijnlijk “verwaarloosde” uiterlijk maakt het bos ecologisch zo belangrijk.
De reden dat het bos zo ongerept is, ligt in zijn geschiedenis: het bos is vooral bewaard gebleven omdat het eeuwenlang als jachtgebied van de Pruisische koningen diende. Later werd het opgenomen in grote beschermde gebieden en bleef zo gespaard van intensief bosbouwgebruik.
Foto: @unser.brandenburg
(Instagram)
Het bos is de thuisbasis van veel beschermde diersoorten, zoals zeearenden, zwarte ooievaars, otters, verschillende soorten vleermuizen en zeldzame kevers. In de lente veranderen anemonen de bosbodem in een witte bloemenzee. Het hoge percentage oud en dood hout is super belangrijk – een cruciale leefomgeving die je in commerciële bossen bijna niet meer vindt.
Belangrijk om te weten: het eigenlijke kerngebied van het beukenbos Grumsin mag niet worden betreden. Rondom het beschermde gebied lopen echter gemarkeerde wandelpaden, bijvoorbeeld bij Altkünkendorf of Grumsin. Populair zijn rondwandelingen tussen 6 en 12 kilometer, die een fascinerend inzicht geven in dit bijzondere boslandschap.
